BO NADAL!!

AS AVES DO LITORAL DA RÍA DE AROUSA

 

Este domingo os participantes na sáida pola ría de Arousa, poidemos disfrutar dun día inolvidable, pois ademaís de ter un tempo asollado, sen vento, con temperaturas agradables e co mar en calma, identificamos 55 especies de aves, nas que destacar: 2 ibis mouro, 2 pato havelada, 8 mergo cristado, 1 aguia pescadora, 6 cullereiro común, mergullon de pescozo negro, mergullón cristado, gaivota cana, mourelo común e pato de cara branca.

                          

Vídeos: Carlos López.

  Esta é a lista das aves:

278 Ánade azulón

3 Porrón bastardo

4 Negrón común

2 Pato havelda

8 Serreta mediana

4 Zampullín común

55 Somormujo lavanco 

192 Zampullín cuellinegro

8 Paloma torcaz

2 Tórtola turca

86 Ostrero euroasiático

31 Chorlito gris

23 Chorlitejo grande

22 Zarapito trinador

4 Zarapito real

2 Aguja colipinta

4 Vuelvepiedras común

96 Correlimos tridáctilo

104 Correlimos común

15 Andarríos chico

25 Archibebe claro

33 Archibebe común

421 Gaviota reidora

6 Gaviota cabecinegra

10 Gaviota cana

184 Gaviota patiamarilla

29 Gaviota sombría

5 Gavión atlántico

7 Charrán patinegro

259 Cormorán grande

32 Garza real

62 Garceta común

2 Morito común

6 Espátula común

2 Águila pescadora

2 Martín pescador común

1 Pico picapinos

2 Pito ibérico

1 Arrendajo euroasiático 

63 Corneja negra

2 Carbonero garrapinos

1 Herrerillo capuchino

2 Mito común

1 Agateador europeo

1 Zorzal común

4 Mirlo común

5 Petirrojo europeo

2 Colirrojo tizón

4 Gorrión común

2 Lavandera cascadeña

13 Lavandera blanca 

1 Bisbita pratense

1 Verderón común

1 Escribano soteño

AVES DO LITORAL DO SUR DA PROVINCIA DA CORUÑA

 O domingo 12 de decembro faremos una saída ornitolóxica pola zona costeira do sur da provincia de A Coruña e intentaremos observar as aves acuáticas que invernan nestes espazos de alto valor ecolóxico.

Poderemos avistar limícolas, aves mariñas, anátidas, láridos, ardeidos, rapaces, paseriformes, etc.

Se queres máis información sobre a saída só tes que enviarnos un correo.

As prazas son limitadas e van por orde de inscrición.

Para poder participar nas excursions de SEO-Pontevedra é imprescindible inscribirse antes do venres 10 as duas da tarde.

AVES DEL LITORAL SUR DE PONTEVEDRA

 El domingo en la salida de nuestro grupo local por el sur de la provincia de Pontevedra, hasta el mediodía que el tiempo nos lo permitió, hemos recorrido distintos puntos y hábitats para identificar aves: intermareal, carrizal, costa rocosa, etc, y en los que hemos disfrutado de  bastantes especies. 

 Entre ellas destacar: silbón europeo, ánade friso, pato cuchara, garza real, garceta común, garceta grande (3), garcilla bueyera (12), zampullín común, cormorán moñudo, pardela balear (7), alcatraz atlántico, ostrero euroasiático, chorlito gris, chorlitejo grande, correlimos común, correlimos tridáctilo, zarapito trinador, archibebe claro, vuelvepiedras común, andarríos chico, gavión atlático, charrán patinegro,  martín pescador, escribano palustre (3), etc, etc.

AVES DO SUR DA PROVINCIA DE PONTEVEDRA

O domingo 28 de novembro faremos una saída ornitolóxica pola zona costeira do sur da provincia de Pontevedra e intentaremos mirar as aves acuáticas que invernan nestes espazos de alto valor ecolóxico.

Ademáis de limícolas, poderemos avistar aves mariñas, anátidas, láridos, ardeidos, rapaces, etc.

Se queres máis información sobre a saída só tes que enviarnos un correo.

 

As prazas son limitadas e van por orde de inscrición.

Para poder participar nas excursions de SEO-Pontevedra é imprescindible inscribirse antes do venres 26 as duas da tarde.

Outra limpeza na Reserva Ornitolóxica de SEOBidLife do Grove

Onte sábado volveuse a facer unha xornada de Limpeza na Reserva Ornitolóxica de SEO/Birdlife do Grove, en colaboración co Grupo Naturalista Hábitat, ABANCA, e as mariscadoras do Grove.

Un dos grupos de traballo.

Esta vez a limpeza fíxose en varios tramos do litoral da illa da Toxa, cunha participación dunhas 300 persoas repartidas polos distintos tramos.

Despois  dunha mañan de traballo retiráronse varias toneladas de lixo.

Parte do lixo retirado.

Entre estos destacan restos de material de acuicultura: cordas, redes, etc. E centos de pedazos de vidros, especialmente  de botellas, copas, vasos e pratos, ademáis de rodas que empregan os barcos como defensas e infinade de cachos de prásticos de diversos tamaños.

Saco de 1m cúbico de capacidade cheo de vidro.

Unha vez máis dar as grazas a todos os participantes que pasan o seu tempo libre liberando a natureza da nosa porcallada.

LIMPEZA DA PRAIA E DUNA DA LANZADA

Onte sábado celebramos  unha xornada de limpeza na Praia e duna dá Lanzada. O Grove, xunto co Grupo Naruralista Hábitar e ABANCA.

 Ainda que o día non foi o mmellor xa que por momentos choveu un pouco, todos os participantes poidemos sacar gran cantidade de residuos tanto do areal como da duna.

Case media tonelada de lixo retirouse deste espazo natural protexido. Así foron 39 kg de plásticos, 19 de metal, 20 de mestura e 1 kg de papel.

A destacar os 342 kg de vidro e 1241 cabichas.

Mil grazas ao G. N. Hábitat e a todos os participantes de ABANCA por adicar o seu tempo de lecer a liberar de lixo esta Reserva Ornitolóxica de SEO/BirdLife.

NUEVA PLACA

Esta es la placa que hemos recomendado y que han colocado en el edificio rehabilitado del casco histórico de Cambados, después de haber hecho las obras de reforma y haber respetado los huecos de acceso en la colonia de vencejo pálido (Apus pallidus), donde las aves siguen anidando felizmente.

Gracias a todas las personas que han hecho posible que los vencejos pálidos continúen criando en Cambados. Ellos nos lo agradecen alegrando los días con sus llamadas y sus pasadas por calles y plazas de esta acogedora villa litoral.

AS AVES DO DÍA DAS AVES

O sábado houbo un temporal de vento e chuvia que poucas esperazas daba para poder celebrar o Día das  Aves pola Reserva Ornitolóxica de SEO/BirdLife.

Pero as cousas cambiaron e o domingo apareceu un día luminoso e soleado con boa temperatura e sin vento. O resultado foi que todos os participantes  disfrutamos das aves por distintos hábitats da reserva.

Esta é a lista das 57 especies que identificamos:

EXPOSICIÓN: “LAS AVES MARINAS, NUESTROS OJOS EN EL MAR”

Entre el 1 octubre de 2021 y enero de 2022 SEO/BirdLife organiza una exposición fotográfica en la Lonxa de O Grove ligada al proyecto de conservación ZEPAMAR II (financiado por la Fundación Biodiversidad, gracias al Programa Pleamar) bajo el título “Las aves, nuestros ojos en el mar”, en la cual se pretende destacar la importancia de las aves en el mar y las amenazas a las que se enfrentan, con especial atención a la interacción que ocurre entre ellas y los pescadores (conocidas como capturas accidentales). 

La ONG da a conocer de una forma visual el trabajo colaborativo que mantiene con los pescadores para conservar al grupo de aves más amenazado del mundo, las marinas, y reconoce su valiosa contribución en la búsqueda de soluciones.

 De esta manera, se pretende dar visibilidad a un problema aún bastante desconocido, y generar una mayor conciencia hacia este grupo de especies por parte del público general y de los pescadores en particular, a quien se pretende inducir un sentimiento de empatía que facilitaría una posible futura colaboración.

La exposición estará abierta al público de forma gratuita en las instalaciones de la Lonxa de O Grove. Les invitamos a visitarla y que descubran el trabajo que realizamos en colaboración con pescadores gallegos y españoles de diversos puertos.

DÍA DE LAS AVES 2021

         Sal al campo, disfruta de las aves y colabora con la ciencia ciudadana.

El fin de semana 2 y 3 de octubre celebramos el Día de las Aves en muchos lugares de toda España y con decenas de  actividades de “pajareo”: Rutas guiadas, conferencias, puntos de observación de aves…

Este año estamos de celebración por los 25 años que llevamos, gracias a miles de personas voluntarias, contando las aves comunes. En esta nueva edición del Día de las Aves, animamos a la sociedad a salir al campo para disfrutar de ellas y a que conozcan nuestros programas de seguimiento, para que su afición y pasión, se transforme además en una información muy valiosa para la conservación de las aves.

El grupo local SEO-Pontevedra celebraremos el Día de las Aves, el domingo 3 de octubre con una ruta guiada para observar las aves de la Reserva Ornitología de SEO/BirdLife de O Grove.

ANÍMATE!!

Para poder participar en la excursiones de SEO-Pontevedra es imprescindible inscribirse antes del viernes 1 de octubre, a las 14:00h.

Las plazas son limitadas y van por orden de inscripción.

Si quieres más información o inscribirte, envíanos un correo a esta dirección: 

 seo-pontevedra@seo.org

AVES DO PARQUE ARQUEOLÓXICO DA ARTE RUPESTRE DE CAMPO LAMEIRO

 

O próximo 28 de agosto realizarase o segundo roteiro ornitolóxico desta tempada polo Parque Arqueolóxico da Arte Rupestre de Campo Lameiro (Pontevedra), para coñecer as aves que alí habitan.

A partir das 11:15 da mañan e guiados por ornitólogos de SEO-Pontevedra, todos os participantes que terán a sua disposición prismáticos e guías de aves desta área do interior da provincia de Pontevedra, poderán disfrutar dos paxariños forestais do entorno privilexiado do parque. 

PRAIAS, CABICHAS E PÍLLARAS

AVES DO PARQUE ARQUEOLÓXICO DA ARTE RUPESTRE DE CAMPO LAMEIRO

O próximo 24 de xullo realizarase o primeiro roteiro ornitolóxico desta tempada polo Parque Arqueolóxico da Arte Rupestre de Campo Lameiro (Pontevedra), para coñecer as aves que alí habitan.

A partir das 11:15 da mañan e guiados por ornitólogos de SEO-Pontevedra, todos os participantes que terán a sua disposición prismáticos e guías de aves desta área do interior da provincia de Pontevedra, poderán disfrutar dos paxariños forestais do entorno privilexiado do parque. 

ANÍMATE E PARTICIPA!!!

PÍLLARA DAS DUNAS NA RESERVA ORNITOLÓXICA

 

Macho adulto. G. Ferreiro

Esta  tempada está  sendo  bantante  complicada para a reprodución dá Píllara das dunas  ou  Chorlitejo  patinegro  (Charadrius alexandrinus), na Reserva  Ornitolóxica de SEO/ BirdLife  do Grove.

Polo de  agora  foron bastantes os niños  que  atopamos  na  praia.  Alguns  desapareceron por causa dos  temporais de primavera e  outros foron  depredados ou abandoados.  Tamén alguns ovos non chegaron a eclosionar e varios polos  morreron por causa  do frío e dá  chuvia  deste verán tan atípico.

E. González.

Pero ainda  quedan 2 niños onde os adultos están incubando e  temos 4 poliños no  areal,  destos, 2  xa fan  voos curtos.

Tamén  dicir que  ainda que  xa  hai menos  cans  na  praia, algún  sempre se cola, a pesar dá vixiancia de persoal de medio ambiente, dá policía local e do SEPRONA. De momento levamos 113 donos de mascotas informados.

IMPACTO DOS RESIDUOS MARIÑOS NAS PÍLLARAS

Hoxe nunha das inspeccións rutinarias, atopamos que un dos poliños do último niño eclosionado tiña unha maraña de sedal moi fino liado nas patas. Esto impedialle moverse con normalidade e condenaríao a unha morte segura 

Deixamos un vídeo ilustrativo do impacto negativo que causan os residuos contaminantes dos océanos e que chegan as nosas praias con Píllaras das dunas.

Por sorte conseguimos capturar o polo e liberalo a tempo do sedal, o cal marchou correndo coa súa familia.

1m2 CONTRA A BASURALEZA 2021

O sábado 12, para celebrar ou día "Libera, 1m2 contra a basuraleza 2021", cuxa finalidade é loitar contra o abandono de lixos nas contornas naturais e concienciar e sensibilizar á cidadanía, o grupo local SEO-Pontevedra, realizamos varias xornadas de recollida en diferentes puntos galegos.

Duas destas xornadas foron no Camiño de Santiago con Cabreiroá. Unha nun tramo do camiño que discorre por Monterrei, (Ourense) e outra recollida fíxose nunha senda do camiño que pasa por un belo bosque galego autóctono en Ordes (A Coruña).

Tamén o grupo Nova Pescanova, colaborou con nos nesta actividade facendo unha recollida na contorna natural de cabo Udra. Pontevedra.

En todas estas xornadas retirouse moito lixo e non só de gran tamaño, senón tamén microplásticos e cabichas que as limpezas municipais non retiran e causan un grave problema nos espazos naturais.

Grazas a todos vos voluntarios por dedicar ou seu tempo a liberar a natureza de lixo!

LIMPEZA NA RIBEIRA DO MIÑO CON DECATHLON

Foto E. González.

Onte domingo fixose unha xornada de limpeza de residuos en colaboración con Decathlon de Ourense e súas actividades adicadas ao Medio Ambiente, na senda que discurre pola ribeira do río Miño a seu paso por Ourense. 

Neste espazo de gran riqueza natural de flora e fauna,  destacan as aves, así os participantes poideron disfrutar de: cirrio  común, anduriña das barreiras, picafollas ibérico, papuxa das amoras,  peto verde, lavanco, gaivota de patas amarelas, pin pín vulgar, merlo común, pombo torcaz...

Durante a mañan os voluntarios adicaron o seu día libre a retirar da contorna toda clase de residuos, entre eles as toalliñas húmidas que veñen arrastradas pola auga e quedan enganchadas nas ramas das árbores, ademáis de plásticos, envoltorios, panos de papel, zapatos, metais, rodas …  

Na xornada  impartimoslle tamén varias microconferencias sinalando o grave problema que supon a basura na natureza (Basuraleza), e a función primordial que desempeñan os ríos  en estado limpo para a saúde ambiental, non só para as especies  animais e vexetais, sinon tamén para o home.

Grazas a Decathlon e a todos os voluntarios! 

PÍLLARAS E CANS

Seguen levando cans aos areais da Reserva Ornitolóxica de SEO/BirdLife do Grove onde nidifica a ameazada Píllara das dunas ou Chorlitejo patinegro.

 

A PESAR DOS INNUMERABLES CARTEIS

 QUE PROHIBEN CANS NA PRAIA

 A PESAR DAS CONTINUAS CHAMADAS DE ATENCIÓN

 POR PARTE DOS VOLUNTARIOS DE SEO-PONTEVEDRA

 E DOS AXENTES MEDIOAMBIENTAIS

 

A PESAR DAS MULTAS DA POLICÍA LOCAL E DO SEPRONA

 

E HABENDO UN AREAL CANINO MOI PRETO

 

CADA DÍA XENTE INCÍVICA

CONTINÚA LEVANDO CANS

 ÁS POUCAS PRAIAS DE GALICIA

 ONDE AÍNDA CRÍA A PÍLLARA DAS DUNAS

 

 É de PERSOAS EGOÍSTAS

 non querer aceptar cal é a prioridade,

 se a das suas mascotas,

 QUE ESTÁN PROHIBIDAS,

POLO QUE INFRINXEN A LEI

                                                                              e que ademais

 NON CORREN NINGÚN RISCO DE EXTINGUIRSE,

 

 ou a dos ANIMAIS SILVESTRES

COMO A PÍLLARA DAS DUNAS

QUE TEÑEN QUE SOBREVIVIR  POR SI SÓS

NUN MUNDO CADA VEZ MÁIS HUMANIZADO

E QUE ESTÁN EN PERIGO DE DESAPARECER PARA SEMPRE.

POLA CULPA DOS SEUS CANS

INTERVENCIÓN NUNHA COLONIA DE CIRRIOS

Nestes días comprobamos que estaban iniciando unhas obras de rehabilitación nun edificio de vivendas da vila costeira de Sanxenxo, Pontevedra, donde tiñamos localizada unha importante colonia de cirrios ou vencejos.

Rápidamente puxémonos en contacto coa empresa e arquitecto director das obras. Tras unha reunión de urxencia no propio edificio, comprobamos que o alcance das obras non ia afectar directamente a zona de aniñamento, as cales consistirían en reparacións puntuais da cuberta, illamento dunha terraza e limpeza e pintado de fachada.

Neste edificio os cirrios utilizan os ocos das tellas que hai baixo o aleiro do tellado para acceder os niños, albergando unha colonia mixta de Cirrio pálido ou Vencejo pálido (Apus pallidus) e Cirrio común ou Vencejo común (Apus apus). Lembramos que o círrio foi nomeado Ave do Ano 2021 por SEO/BirdLife, polo retroceso que esta sufrindo en toda España.

Fachada con redes. E. González.

E ainda que as obras en sí non ian afectar os niños, para a rehabilitación do inmoble, a fachada foi andamiada completamente e instaláronse redes de protección que subían ata a cuberta do edificio. Estas redes dificultan o acceso dos cirrios aos niños e corren o risco de quedar atrapados nelas.

Aleiro coa rede diante. E. González.

En canto contactamos coa empresa promotora da obra mostrouse participativa o mesmo que o arquitecto director, o cal era coñecedor da colonia e foi sensible ao problema.

As nosas recomendacións foron aceptadas e aplicadas con axilidade as cales consistían na retirada da citada rede en toda a parte superior do andamio. Tamén se lle indicou que foran especialmente coidadosos na limpeza das cornisas e tomaran todas as precaucións necesarias para evitar molestias nas zonas próximas aos accesos no aleiro.   

Aleiro sen rede. E González.

Neste caso as Aves do Ano 2021 puideron seguir coas suas tarfeas reprodutivas, e desexamos que así sexa por moito tempo. 

Aleiros sen redes. E. González.

Os cirrios son aves extraordinariamente adaptadas ao medio aéreo. Pasan a maior parte da súa vida voando, ata dous anos sen posarse e percorrendo o mundo. Aliméntanse, beben, apareanse e durmen no aire. Suben en grupo ao anoitecer a 2000 m de altura desaparecendo na atmósfera e descenden pola mañá en bandadas disgregándose e alegrando o día cos seus bulicios.

Os cirrios sufren ameazas que merman a suas poboacions: contaminación, plaguicidas... e sobre todo a falta de ocos onde aniñar, debido as restauración non cuidadosas do Patrimonio e de edificios, que taponan ocos e emparedan polos. A esto súmaselle que a nova edificación e as suas técnicas de peche estanco que non lles ofrecen posibilidades de aniñar.

Salvo contadas escepcións, os cirrios non ensucian nin danan o Patrimonio e están protexidos pola ley. A obstaculización das áreas de cría,  a eliminación de niños, ovos ou polos están penados con fortes sancións.

NIÑOS DE PÍLLARA DAS DUNAS

Foto E. González.

Como xa se comentou fai uns días, un total de 8 niños de Píllara das dunas houbo na Reserva. 

O primero levouno a forte marea do temporal de finais de abril, outros dous niños desapareceron a causa da chuvia e o vento de mediados de maio e dous máis foron abandoados, polo que só quedaron 3 niños activos.

Hoxe atopamos un novo niño que é unha reposición dun dos perdidos polo el mal tempo, e xa quedou protexido con balizas e "gaiola".

Agora temos un total de 4 niños de Píllara das dunas na Reserva Ornitolóxica de SEO/BirdLife do Grove.

Tamén este mes La 1 de RTVE, estivo na praia grabando unha reportaxe para o programa España Directo, para chamar a atención desta ameazada limícola. Na reportaxe ademáis de facer tomas das aves, falouse da súa importancia como bioindicador do estado das praias e da necesidade de conservar  a pequena Píllara das dunas e as ameazas as que se enfrenta.

Foto E. González.

NIÑOS DE PÍLLARA DAS DUNAS NA RESERVA

Píllara das dunas. Foto: G. Ferreiro.

O domingo atoparonse 4 niños de Píllara das dunas (Charadrius alexandrinus), na Reserva Ornitolóxica de SEO/BirdLife do Grove.

Estes niños quedaron protexidos coa gaiola  e a parcela de exclusión o mesmo día.

Hoxe foron 3 os niños que atopamos e xa quedaron protexidos co xaulón e co balizado.

No que vai desta tempada foron un total de 8 niños de Pïllara das dunas os que houbo na Reserva, pero o primeiro  foi levado pola marea do temporal de fai uns días.

 Polo de agora todo vai ben e esperamos que así sexa ata  que remate a tempada de cría.

Rematando a instalación da gaiola. Foto: G. Ferreiro.

CHOLITEJO PATINEGRO 2021

 

Chorlitejo patinegro macho adulto. G. Ferreiro.

En el mes de marzo hemos comenzado con el control de playas de la Reserva Ornitológica de SEO/BirdLife de O Grove, donde nidifican los Chorlitejos patinegros (Charadrius alexandrinus), o Píllaras das dunas, especie vulnerable en Galicia.

Algunos chorlitejos ya han empezado a frecuentar los arenales en busca de sus lugares de reproducción, así durante marzo fueron vistos varios ejemplares anillados en esta playa y en otros arenales, pero que nidifican aquí.

Otra buena noticia es que un polluelo nacido en 2020 en O Grove y anillado en agosto, fue visto el 10 de septiembre en la playa de Baldaio y el 6 de marzo en la playa de Traba, ambas de A Coruña.

Lo peor es que en estas fechas los arenales están llenas de perros, y es una época crítica, ya que los chorlitejos empiezan a buscar territorio donde anidar y si ven posibles depredadores (los canes), se estresan y pueden abandonar las playas, dejando de criar ese año.

Estos días ya fue avisada  la policía municipal que pilló a algunos dueños con perros en la playa.

G. Ferreiro.

También hace unos días hemos tenido la reunión del “Grupo Píllara”, grupo que se ocupa de la conservación del Chorlitejo patinegro en Galicia, y en la que hemos participado distintas asociaciones conservacionistas, Universidad de Santiago, concellos como el de O Grove, Carballo o Pobra do Caramiñal y el Servicio de Conservación da Natureza de Pontevedra y A Coruña, todo ello con la finalidad de coordinar en nuestra comunidad las actuaciones de la presente temporada y facilitar que esta especie amenazada se reproduzca con éxito.

 

O CIRRIO COMÚN É A AVE DO ANO 2021 DE SEO/BirdLife

 

Tras a votación popular posta en marcha por SEO/BirdLife para decidir a especie bandeira deste ano, la gañadora resultou ser esta ave frecuente en contornas urbanas co 49,58%.

As outras das aspirantes, que repetían candidatura, eran o picanzo real, que ocupou o segundo lugar co 27,15%, e o tartaraña cincenta, que, co 23,27%, quedou en terceira posición.

Os cirrios súmanse á longa listaxe de aves comúns, como pardais ou andoriñas, en declive poboacional, un claro sinal de que nos enfrontamos a unha crise ecolóxica sen precedentes. Unha crise que require dun cambio rápido cara a un modelo sostible que permita facerlles fronte aos dous grandes desafíos da humanidade: o cambio climático e a cada vez máis alarmante perda de biodiversidade.

Como cada ano, desde 1988, SEO/BirdLife pon en marcha a campaña de comunicación e conservación “Ave do Ano” para chamar a atención sobre a situación que atravesan algunhas das especies máis ameazadas da avifauna e os seus hábitats e contribuír a que non siga empeorando o seu estado e mellorar a súa situación. Ata hoxe, 31 especies de aves foron elixidas para levar o distintivo de “Ave do Ano”.

O obxectivo é poñer o foco sobre unha especie que necesita unha atención especial, ben polo seu mal estado de conservación, ben porque simboliza a urxencia de protexer os hábitats que a acollen e frear as causas que están orixinando o seu estado desfavorable de conservación. En 2021 as miradas diríxense ao cirrio, declarado por votación popular como Ave do Ano 2021 cun 49,48% dos votos.

Os cirrios atópanse entre vos seres vivos máis fascinantes do planeta pola súa asombrosa forma de vida. Estas aves adaptáronse de tal forma á vida no aire que poden pasar ata un ano sen pousaren en ningún momento, comendo, bebendo e durmindo mentres voan de forma ininterrompida. Unicamente no momento de nidificar requiren pousar, algo que sempre farán nas alturas, habitualmente en edificacións, xa que teñen serios problemas para remontaren o voo en caso de caeren accidentalmente ao chan. É, por iso, unha ave migratoria moi ligada ao medio urbano e moi próxima aos seres humanos, e ás súas vilas e cidades.

“O cirrio súmase á xa longa lista de aves comúns, as que nos acompañaron sempre nos nosos barrios e vilas, que sofren un declive poboacional. Que vexamos menos pardais, menos andoriñas ou menos cirrios non é anecdótico senón un poderoso sinal de alarma clara de que enfrontamos unha crise ecolóxica sen precedentes que nos debe obrigar a repensar a nosa relación coa natureza. O actual modelo de desenvolvemento non funciona, non está preparado para enfrontar os dous grandes desafíos que ten a humanidade e cuxos efectos estamos a notar xa: o cambio climático e a perda de biodiversidade”.

Unha especie en declive

Os datos do programa de seguimento de aves comúns en primavera de SEO/BirdLife (Programa Sacre) evidencian que o cirrio experimentou en España un declive do 27,2% nos últimos 22 anos (1998-2020). É unha especie protexida a escala estatal, ao igual que os seus niños, polos e ovos, incluída na Listaxe de Especies en Réxime de Protección Especial. Tamén está protexida a escala internacional pola Directiva de Aves e o Convenio de Berna.

Unha das súas principais ameazas é a destrución dos seus lugares de cría. Tanto os  cirrios como os pálidos volven ano tras ano a criar nos mesmos edificios. En ocasións, ao chegaren desde África, os cirrios atópanse coas súas zonas de cría destruídas por obras de rehabilitación, ou mesmo sucede que as obras comezan cos cirrios no interior dos seus niños. Nestas situacións obsérvase a desesperación dos cirrios adultos por atoparen desaparecida a entrada aos seus niños.

Esta ameaza pódese evitar facilmente cun bo coñecemento dos lugares de cría da especie e directrices de actuación respecto diso para os propietarios dos edificios, arquitectos e aparelladores, administradores de predios, que permitan evitar obras durante o período reprodutor e conservar os ocos que utilizan para criar nas rehabilitacións, e integrando nos edificios rehabilitados niños artificiais que ofrezan unha alternativa aos lugares de cría desaparecidos. De feito, en previsión do desexado aumento das rehabilitacións de edificios para mellorar o seu consumo e eficiencia enerxética que veremos nos próximos anos, a organización conservacionista considera especialmente importante implementar este tipo de medidas. Desta maneira contribuirase a que a transición ecolóxica en España sexa modélica.

Nalgúns países e cidades xa existen requirimentos legais que deben cumprirse en calquera obra que lle poida afectar á biodiversidade urbana, sen dúbida un dos retos nos que debemos avanzar no noso país.

Doutra banda, desde SEO/BirdLife insístese en que a eliminación ou destrución de niños de aves protexidas é unha práctica prohibida pola lexislación española, europea e internacional.

Accións para a súa conservación en 2021

O ano do cirrio colocará a biodiversidade urbana no centro da acción de SEO/BirdLife, que vén traballando nesta liña desde hai unha década. É preciso   naturalizar os barrios e vilas, en todas as súas dimensións, co obxecto de converter os espazos en que vivimos e traballamos en aliados fronte á perda de biodiversidade e o cambio climático e, con iso, en ferramentas que melloran a nosa saúde e a nosa calidade de vida.

A biodiversidade urbana debe ser un eixe vertebrador das políticas municipais. Son numerosos os estudos científicos que demostraron que un maior contacto coa natureza contribúe a mellorar a saúde dos habitantes das cidades, permitindo o contacto directo coa biodiversidade no día a día da cidadanía.

A organización abordará este ano cun abano de accións que promovan cambios favorables para o cirrio que, por extensión, representarán melloras nas nosas contornas de vida. Neste sentido, será fundamental a colaboración cos diferentes axentes que interveñen na planificación urbanística, a construción e a rehabilitación de edificios, co obxecto de incorporar os cirrios -e o resto de variables da biodiversidade urbana- no seu deseño.

O ano do cirrio tamén implicará traballar no campo, especialmente na redución do uso de praguicidas e fertilizantes, tanto no medio natural como nas contornas urbanas, para mellorar o estado de conservación dos insectos, dos que se alimentan os cirrios e outras aves insectívoras. Sen bichos, non hai vida.

 Ademais, os traballos de seguimento científico da avifauna pousarán a súa mirada no  cirrio. SEO/BirdLife estudará con maior detalle os seus roteiros migratorios e os posibles cambios ambientais que lle están a afectar ao cirrio. Toda a cidadanía pode participar neste tipo de estudos a través das apps de ciencia cidadá que a organización pon á súa disposición e que, entre outras cuestións, pode achegar información de interese sobre os efectos que xa está a provocar o cambio climático nesta ave tan próxima ao ser humano.

E onde sexa necesario, SEO/BirdLife actuará legalmente para protexer as aves comúns e, en particular, o cirrio. De feito, a organización conta cun portal de denuncias ao dispor da cidadanía, co que alertar de posibles vulneracións da normativa como, por exemplo, a destrución de niños en época de cría.